آشنايي با حساسیت های دارویی و درمان آن ها

یک نوع خاص از عوارض جانبی داروها ایجاد واکنش های حساسیتی است . سیستم ایمنی انسان در این موارد دارو را به عنوان یک جسم خارجی شناسایی کرده و بر علیه آن پادتن هایی بنام ایمونوگلوبولین E ایجاد می نماید .

 وقتی همان دارو مجدداً مصرف شود پادتن های موجود در بدن با تحریک ترشح ماده ای بنام هیستامین سعی در غیرفعال کردن دارو می نمایند ولی این ماده در ساختمان های مختلف بدن مثل ریه ، کلیه و گردش خون عوارضی را ایجاد می نماید .

علائم حساسیت های داروئی

علائم متنوع بوده و گرچه در بسیاری از موارد خفیف هستند ولی گاهی حتی آنقدر شدید می شوند که حیات خود را تهدید می نمایند .

▪ عوارض شایع از این قرارند :

ـ کهیر

ـ بثورات جلدی

ـ خارش پوست

ـ پرخونی و تورم گلو ودهان .

علائم شدیدتر عبارتند از

ـ اختلالات تنفس

ـ کبودشدن پوست

ـ سرگیجه - غش کردن

ـ اضطراب - گیجی

ـ ضربان تند

ـ تهوع و مشکلات گوارشی .

● چه داروهایی بیشتر ، واکنش های حساسیت دارویی ایجاد می کنند ؟

شایع ترین داروی حساسیت زا پنی سیلین است . داروهای شبیه پنی سیلین نیز می توانند حساسیت ایجاد کنند . برخی از داروهای ضد تشنج ، آنتی بیوتیک ها و انسولین نیز در برخی موارد ایجاد حساسیت کرده اند .

● نحوه تشخیص واکنش های آلرژیک حساسیت دارویی

پزشک با مشاهده علائم و سابقه مصرف دارو به این تشخیص مظنون می شود اگر این شک وجود داشته باشد که مصرف داروی خاصی موجب حساسیت خواهد شد پیش از مصرف باید تست پوستی انجام گیرد البته این تست فقط مخصوص همان دارو است و در مورد حساسیت به سایر داروها اطلاعاتی به ما نمی دهد . چنانچه سابقه ایجاد حساسیت به دارویی وجود داشته باشد آن دارو باید از دستورات دارویی پزشک حذف گردد .

● درمان واکنشهای حساسیت دارویی

مهم ترین اقدام درمانی برطرف کردن علائم است . علائمی مثل کهیر و خارش را با داروهای آنتی هیستامینی برطرف می کنند در موارد معدودی نیز تجویز داروهای کورتونی لازم می شود .درمان عوارض ریوی مثل تنگی نفس و سرفه با داروهای گشادکننده راه های هوایی ممکن است .

ولی در مواردی که علائم شدید بوده و خطر مرگ وجود داشته باشد تزریق داروهای خاصی مثل اپی نفرین ضروری است به هر صورت بهتر است تزریق و استفاده از داروهایی که امکان دارد حساسیت شدید ایجاد نمایند در مرکز درمانی ، تحت نظر پزشک و پس از تست پوستی صورت پذیرد .

با افزایش آنتی بیوتیک های مؤثری که در دسترس می باشند چنانچه فردی به پنی سیلین حساسیت داشته باشد . آنتی بیوتیک دیگری جایگزین پنی سیلین می گردد .

افرادی که حساسیت شدیدی به داروهای خاصی دارند بهتر است فهرست این داروها را بصورت کارتی همراه خود داشته باشند تا در موارد اورژانس از تجویز داروهای خطرناک برای درمان آنها جلوگیری گردد .

ويستا/گردآوری:گروه تندرستی و زندگی سالم
http://www.tebyan-zn.ir/healthy_safe_life.html